Φέρνουμε το Χόλιγουντ στην Ελλάδα με κέρδη στο 1 δισ. ευρώ, ξεκινούν τα γυρίσματα του Μπραντ Πιτ στην Ύδρα

Οι προετοιμασίες για τα γυρίσματα της μεγάλης κινηματογραφικής παραγωγής του superstar Μπραντ Πιτ σε Αθήνα και Yδρα είναι πυρετώδεις.

Το χρονοδιάγραμμα είναι ασφυκτικό καθώς ξεκινούν από μέρα σε μέρα τα γυρίσματα και οι κάμερες θα πρέπει να ρολάρουν και ήδη δεκάδες συνεργεία έχουν κινητοποιηθεί.

Eναν χρόνο μετά τη μεγάλη παραγωγή για την «Οδύσσεια» του σκηνοθέτη Κρίστοφερ Νόλαν, η Ελλάδα επιστρέφει με αξιώσεις στον χάρτη των μεγάλων διεθνών παραγωγών.

Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, για τους επόμενους μήνες περιλαμβάνονται και άλλα διεθνή projects. Το ενδιαφέρον μάλιστα δεν περιορίζεται μόνο στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, καθώς εταιρείες παραγωγής από Ινδία και Κίνα έχουν κάνει τις πρώτες επαφές επί ελληνικού εδάφους.

Πίσω από αυτή τη διεθνή κινητικότητα εξελίσσεται μια συνειδητή μετατόπιση στρατηγικής. Το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας (ΕΚΚΟΜΕΔ), κατόπιν εντολής του Υπουργικού Συμβουλίου, έχει καταρτίσει πενταετές σχέδιο για τον οπτικοακουστικό τομέα με στόχο να φύγει ο κλάδος από τη λογική των ετήσιων αποσπασματικών αποφάσεων και να αποκτήσει προβλεψιμότητα, συνέχεια και βάθος.

Στόχος είναι η διαμόρφωση ενός πλαισίου που θα επιτρέπει στις παραγωγές, εγχώριες και ξένες, να προγραμματίζουν σε βάθος χρόνου.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη για τον οικονομικό αντίκτυπο του προγράμματος κινήτρων, η δραστηριότητα των τελευταίων ετών έχει αποδώσει στην ελληνική οικονομία σχεδόν 1 δισ. ευρώ, με κάθε 1 ευρώ δημόσιας ενίσχυσης να επιστρέφει περίπου 4,2 ευρώ σε προστιθέμενη αξία, απασχόληση και δευτερογενείς επιδράσεις.

Το 2025, σύμφωνα με το ΕΚΚΟΜΕΔ, διοχετεύθηκαν 120 εκατ. ευρώ σε πληρωμές προς εγχώριες και ξένες παραγωγές, επίπεδα που αναμένεται να διατηρηθούν και το 2026.

Πενταετές σχέδιο

Στον πυρήνα της νέας στρατηγικής του ΕΚΚΟΜΕΔ βρίσκεται η προβλεψιμότητα των χρηματοδοτικών εργαλείων. Για τις εγχώριες και διεθνείς παραγωγές το κρίσιμο δεν είναι μόνο το ύψος της ενίσχυσης, αλλά η βεβαιότητα ότι το σύστημα θα λειτουργεί απρόσκοπτα.

«Αν δεν ξέρεις ότι το εργαλείο θα υπάρχει και έπειτα από τρία χρόνια, δεν μπορείς να κάνεις σοβαρό σχεδιασμό», σημειώνει ο κ. Χριστόπουλος.

Δεύτερος βασικός άξονας είναι η ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής όχι ως παράλληλη δραστηριότητα, αλλά ως οργανικό κομμάτι του οικοσυστήματος που εξυπηρετεί τις μεγάλες διεθνείς παραγωγές. Χωρίς ισχυρή εγχώρια βάση, σε τηλεόραση, κινηματογράφο και νέες μορφές περιεχομένου, το σύστημα παραμένει ευάλωτο στις διεθνείς διακυμάνσεις.

Γι’ αυτό και η στόχευση δεν είναι μόνο να έρχονται μεγάλα projects, αλλά να παραμένει ενεργό το ανθρώπινο δυναμικό και ανάμεσα σε αυτά. Στο πλαίσιο του πενταετούς σχεδίου, η κατάρτιση και η συνεχής αναβάθμιση δεξιοτήτων αντιμετωπίζονται ως δομική επένδυση.

Παράλληλα, το σχέδιο ανοίγει τον ορίζοντα σε νέους τομείς των δημιουργικών βιομηχανιών, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα το gaming, που έχει μεγάλες προοπτικές ανάπτυξης επειδή συνδυάζει τεχνολογία, δημιουργικότητα και διεθνή αγορά.

Τέλος, κομβικό ρόλο στη στρατηγική παίζει η εξωστρέφεια με όρους industry. Η παρουσία της Ελλάδας στις διεθνείς αγορές περιεχομένου δεν αντιμετωπίζεται ως επικοινωνιακή άσκηση, αλλά ως εργαλείο ενσωμάτωσης της χώρας σε διεθνείς αλυσίδες παραγωγής.

Στόχος είναι οι ξένες παραγωγές να μη λειτουργούν ως «επισκέπτες», αλλά να συνδέονται λειτουργικά με το εγχώριο οικοσύστημα.

Απασχόληση

Το παραγωγικό μοντέλο που περιγράφει το πενταετές σχέδιο στηρίζεται στη συνύπαρξη διεθνών και εγχώριων παραγωγών. Οι μεγάλες ξένες παραγωγές φέρνουν κεφάλαια, τεχνογνωσία και διεθνή standards που ανεβάζουν τον πήχη της αγοράς. Από την άλλη, η εγχώρια δραστηριότητα -και ιδίως η τηλεοπτική- προσφέρει συνέχεια, απασχόληση και βάθος. Οπότε η ισορροπία μεταξύ των δύο είναι το κρίσιμο ζητούμενο για τη βιωσιμότητα του οικοσυστήματος.

«Τα τηλεοπτικά κανάλια έχουν τεράστιο ποσοστό απασχόλησης στους τεχνικούς. Μπορεί να μην είναι κινηματογράφος τύπου Νόλαν, αλλά είναι δουλειά για όλο το οικοσύστημα», λέει ο κ. Χριστόπουλος.

Τα στοιχεία απασχόλησης το επιβεβαιώνουν: σύμφωνα με τα δεδομένα του ΕΚΚΟΜΕΔ, η απασχόληση σε τεχνικές ειδικότητες αυξήθηκε κατά περίπου 15% την περίοδο 2024-2025, με τις εγχώριες παραγωγές να απορροφούν τον βασικό όγκο ανθρώπινου δυναμικού και τις διεθνείς να λειτουργούν ως καταλύτης αναβάθμισης δεξιοτήτων.

Εδώ εντοπίζεται και μία από τις μεγάλες προκλήσεις. «Οσο μεγαλώνει ο όγκος των παραγωγών θέλεις περισσότερο κόσμο. Και οπωσδήποτε, ακόμα κι αν είσαι ηχολήπτης ή μοντέρ, πρέπει να καταρτίζεσαι συνέχεια. Μπαίνουν νέα εργαλεία, νέες τεχνολογίες. Είναι συνεχόμενη η κατάρτιση», σημειώνει ο κ. Χριστόπουλος.

Η συγχώνευση του ΕΚΚ με το ΕΚΟΜΕ και η δημιουργία του ΕΚΚΟΜΕΔ σηματοδότησε μια μετατόπιση: από το μοντέλο του art house ως αυτοσκοπού, σε μια αντίληψη κινηματογράφου ως μέρος ενός παραγωγικού οικοσυστήματος. Οπως εξηγεί ο διευθύνων σύμβουλος του ΕΚΚΟΜΕΔ, η αλλαγή δεν αφορά μόνο το ύψος των κονδυλίων, αλλά τη φιλοσοφία διάθεσής τους: «Παλαιότερα δίνονταν λίγα χρήματα σε πολλά projects. Τώρα η στόχευση είναι λιγότερα projects με περισσότερα χρήματα ώστε οι ταινίες να έχουν πραγματικές πιθανότητες να βγουν στο εξωτερικό, να πουληθούν και να σταθούν διεθνώς».

Στο πλαίσιο αυτό, ο ετήσιος προϋπολογισμός των επιλεκτικών προγραμμάτων έχει αυξηθεί σημαντικά, με στόχο τη στήριξη ενός μικρότερου αριθμού ταινιών, αλλά με μεγαλύτερα budgets, καλύτερη παραγωγική προετοιμασία και σαφέστερο πλάνο διανομής.

Το σοκ του 2024

Tο 2024 λειτούργησε ως stress test για ολόκληρο το οικοσύστημα, αποκαλύπτοντας τις αδυναμίες ενός μηχανισμού που είχε αναπτυχθεί ταχύτατα, χωρίς να έχουν ωριμάσει οι υποδομές. Το πάγωμα του cash rebate και η συσσώρευση εκκρεμοτήτων δημιούργησαν ένα περιβάλλον έντονης αβεβαιότητας τόσο για τις εγχώριες όσο και για τις ξένες παραγωγές. Σε αυτό το πλαίσιο, η δημιουργία του ΕΚΚΟΜΕΔ ήταν μια άσκηση επανεκκίνησης.

Οπως επισημαίνει ο κ. Χριστόπουλος, το 2024 κατέστη σαφές ότι χωρίς καθαρούς κανόνες και αποκατάσταση της ροής πληρωμών, οποιαδήποτε συζήτηση για στρατηγική θα έμενε κενό γράμμα. Το πρώτο ζητούμενο ήταν η αποκατάσταση της αξιοπιστίας. Η προσπάθεια επικεντρώθηκε στην εκκαθάριση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων και στην επαναφορά μιας στοιχειώδους κανονικότητας. Μέσα σε σύντομο διάστημα, καταβλήθηκε μεγάλο μέρος των οφειλών, επιτρέποντας στην αγορά να αρχίσει εκ νέου να λειτουργεί.

Η μελέτη

Ακριβώς σε αυτό το σημείο έρχεται η μελέτη οικονομικού αντίκτυπου της Olsberg•SPI, σε συνεργασία με το ΙΟΒΕ, για να δώσει μια τεκμηριωμένη απάντηση στο ερώτημα αν η μετάβαση προς ένα ενιαίο industry έχει νόημα. Για πρώτη φορά, το cash rebate και συνολικά η οπτικοακουστική δραστηριότητα στην Ελλάδα αποτιμώνται ως παραγωγικός μηχανισμός.

Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, την περίοδο 2018-2025 η δραστηριότητα που ενεργοποιήθηκε μέσω των κινήτρων παρήγαγε στην ελληνική οικονομία σχεδόν 1 δισ. ευρώ ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας. Το κρίσιμο στοιχείο είναι ο οικονομικός πολλαπλασιαστής: κάθε 1 ευρώ δημόσιας ενίσχυσης επέστρεψε περίπου 4,2 ευρώ στην οικονομία μέσα από άμεσες, έμμεσες και επαγόμενες επιδράσεις.

Σε ετήσια βάση, η δραστηριότητα στήριξε περίπου 2.900 ισοδύναμες θέσεις πλήρους απασχόλησης, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα ειδικοτήτων. Το πιο ενδιαφέρον εύρημα της ανάλυσης, ωστόσο, αφορά το δυνητικό όριο του μοντέλου. Υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις ο οικονομικός πολλαπλασιαστής θα μπορούσε να αυξηθεί σημαντικά, φτάνοντας ακόμη και το 6,5! Σενάριο που στηρίζεται σε διεθνείς συγκρίσεις με ώριμες αγορές οπτικοακουστικού περιεχομένου. Με απλά λόγια, για κάθε 1 ευρώ επένδυσης που μπορεί να γίνει η απόδοση μπορεί να φτάνει τα 6,5 ευρώ.

Γυρίσματα στην Υδρα από τη Σοφία Λόρεν στον Μπραντ Πιτ

Παρά τις εσκεμμένα συγκεχυμένες πληροφορίες που διαρρέουν στα ΜΜΕ σε σχέση με το πρόγραμμα των γυρισμάτων για τη χολιγουντιανή κινηματογραφική παραγωγή «The Riders», ο Μπραντ Πιτ θα βρίσκεται στην Υδρα από τις 20-21 Φεβρουαρίου – ή όπως το θέτουν ντόπιοι με ακριβείς και έγκυρες πληροφορίες για την έλευση του σταρ στο νησί: «Φέτος στο Υδραίικο Καρναβάλι o guest star θα είναι ο Μπραντ Πιτ».

Επιπλέον, τις ίδιες μέρες στην Υδρα αναμένεται να μεταβεί και η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, καθώς η πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα διατηρεί προσωπική φιλία επί χρόνια με τον Μπραντ Πιτ.

Η ημέρα έναρξης των γυρισμάτων θα είναι, εκτός απροόπτου, η 21η Φεβρουαρίου και η διάρκειά τους εκτιμάται ότι θα φτάσει τις δύο εβδομάδες περίπου.

Εν τω μεταξύ, μέρα με τη μέρα η Υδρα συντονίζεται με τους ρυθμούς της παραγωγής, οι προδιαγραφές της οποίας είναι κατά κυριολεξίαν χολιγουντιανές, στοιχείο που επιβεβαιώνεται από το είδος και, κυρίως, το μέγεθος του εξοπλισμού που μεταφέρεται στο νησί.

Τις τελευταίες μέρες εκτελούνται δρομολόγια Πειραιάς – Υδρα με ferry boat ανοιχτού τύπου, από τα οποία εκφορτώνονται στην Υδρα μηχανήματα και σκηνικά, αναλογικά τεραστίων διαστάσεων.

Σύμφωνα με μαρτυρία κατοίκου, εντύπωση προκάλεσαν τα ελικοφόρα ταχύπλοα σκάφη, τα οποία χρησιμοποιούνται συνήθως σε αβαθή ύδατα, ελώδεις εκτάσεις κ.λπ.

Ως προς το ανθρώπινο δυναμικό, το σύνολο του προσωπικού που πρόκειται να εγκατασταθεί στην Υδρα για τις ανάγκες των γυρισμάτων εκτιμάται πως θα πλησιάσει τα 200 άτομα.

Πέραν αυτών, κάποιοι από τους Υδραίους θα συμμετάσχουν οι ίδιοι στη δημιουργία της ταινίας, ως κομπάρσοι, για την απαραίτητη αίσθηση φυσικότητας των σκηνών που θα γυριστούν σε εξωτερικό περιβάλλον.

Για τη στελέχωση αυτής της ομάδας προηγήθηκε κάστινγκ από την εταιρεία παραγωγής και όσοι τελικά επελέγησαν χρειάστηκε να μεταβούν στην Αθήνα, όπου και «ράφτηκαν» με τα προβλεπόμενα κοστούμια.

Επίσης, οι υπεύθυνοι για την εκτέλεση της παραγωγής έχουν φροντίσει να μισθώσουν αρκετά από τα καταστήματα της προκυμαίας, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν είτε ως αποθήκες για τον εξοπλισμό των συνεργείων είτε ως φυσικό σκηνικό στα γυρίσματα καθαυτά.

Το νησί και το δελφίνι

Για τα τελικά locations, τα σημεία όπου τελικά θα πραγματοποιηθούν τα γυρίσματα, ιδίως στις σκηνές όπου εμφανίζεται ο Μπραντ Πιτ, τηρείται απόλυτη και αυστηρή μυστικότητα. Αντικειμενικά ωστόσο, και με δεδομένο τον εκ φύσεως περιορισμένο διαθέσιμο χώρο στην Υδρα, το πιθανότερο είναι ότι στην ταινία θα εμφανίζονται οι πιο γνωστές, χαρακτηριστικές για τη γραφικότητά τους, γωνιές του νησιού, όπως το λιμάνι, τα καλντερίμια που οδηγούν στο εσωτερικό του οικισμού, κάποιο ύψωμα για την πανοραμική θέα κ.λπ.

Μεταφέροντας το κλίμα που επικρατεί στην Υδρα λόγω του «The Riders», ο δήμαρχος του νησιού Γιώργος Κουκουδάκης επισημαίνει σε δηλώσεις του ότι «από καιρό, μόλις μαθεύτηκε ότι θα φιλοξενήσουμε στην Υδρα μια τόσο μεγάλη παραγωγή, με τις προδιαγραφές και τις αξιώσεις που αρμόζουν στο Χόλιγουντ, κυριαρχεί ο ενθουσιασμός στη μικρή κοινωνία μας.

Δεν είναι μόνο λόγω του Μπραντ Πιτ και των υπόλοιπων σταρ – εξάλλου στην Υδρα έχουμε συνηθίσει στις διεθνείς παραγωγές, είτε για κινηματογραφικές ταινίες είτε για τηλεοπτικές σειρές, ντοκιμαντέρ κ.λπ. Κυρίως όμως για τους ντόπιους μετρά η προβολή του τόπου μας, η έμμεση διαφήμιση της Υδρας, η οποία είναι και η πιο αποτελεσματική».

Ο κ. Κουκουδάκης δικαίως αναφέρεται στην Υδρα ως έναν δημοφιλή προορισμό για τη showbiz.

Μολονότι το «The Riders» ανεβάζει τον πήχη, το νησί έχει απαθανατιστεί στη μεγάλη οθόνη επανειλημμένως, αρχής γενομένης από τη θρυλική ταινία του 1957 «Το παιδί και το δελφίνι» με πρωταγωνίστρια την ντίβα Σοφία Λόρεν, εν προκειμένω ως αναδυόμενη Αφροδίτη, με ένα βρεγμένο πουκάμισο να μετατρέπει τις καμπύλες του σώματός της σε ζωντανό γλυπτό.

Ακολούθησε πλήθος παραγωγών, διεθνών αλλά και ελληνικών, με τίτλους όπως «Φαίδρα» (το 1962, με τη Μελίνα Μερκούρη και τον Αντονι Πέρκινς), «Το νησί της Αγάπης», «Πολκ», το υπέροχο ντοκιμαντέρ για τον μόνιμο κάτοικο Υδρας, τον αείμνηστο ροκ τραγουδοποιό Λέοναρντ Κοέν, η κομεντί «Ταξίδι στην Ελλάδα», αλλά και δεκάδες ελληνικές ταινίες, όπως «Το ταξίδι του Οδυσσέα» του Βασίλη Βαφέα με τον Κώστα Βουτσά σε μία από τις πιο ασυνήθιστες και συναρπαστικές ερμηνείες της καριέρας του, εμπορικές κωμωδίες με τον Λάμπρο Κωνσταντάρα («Κρίμα το μπόι σου», «Ο φαφλατάς», «Ο τρελοπενηντάρης»), τα «Κορίτσια για φίλημα» κ.ά. Ετσι, η Υδρα δεν έχει κατακτήσει μόνο φήμη ως ένα από τα πιο πολυπροβεβλημένα νησιά της Ελλάδας, αλλά και ένα από τα πιο φιλόξενα για την 7η Τέχνη, χωρίς ταμπού ή βεντετισμούς και υστερικά συμπλέγματα.