Τα τυριά και η πανάρχαια ιστορία τους

Share:

Η ιστορία του τυριού συμβαδίζει με την προσπάθεια του ανθρώπου να βρει τροφή σε ένα δεύτερο στάδιο . Ο τροφοσυλλέκτης από θηρευτής σταδιακά διαφοροποιείται, εξημερώνει ζώα για τις ανάγκες του και προσανατολίζεται  σε νέους τρόπους διατροφής αναζητώντας νέες πηγές αγαθών. Ο Όμηρος  στην Οδύσσεια περιγράφει λεπτομερώς τον βοσκό και τυροκόμο Κύκλωπα Πολύφημο και δίνει περιγραφές των τυριών που ωρίμαζαν μέσα στην σπηλιά του και γίνονταν από πρόβειο και κατσικίσιο γάλα.

Η λέξη τυρί προέρχεται από την αρχαιοελληνική λέξη τυρός. Πιστεύεται ότι παράγεται από το ρήμα τυρεύω που σημαίνει πήζω ,στερεοποιώ το γάλα (άρα το κάνω τυρί).

Φέτα: η πρώτη αναφορά στη φέτα γίνεται σε ένα βυζαντινό ποίημα όπου αναφέρεται ως «πρόσφατος». Αυτό θεωρείται ότι είναι και το βυζαντινό όνομα της .H ονομασία φέτα χρονολογείται από την εποχή της Ενετοκρατίας στην Ελλάδα, τον 17ο αιώνα, και  αντλεί την ετυμολογική της προέλευση από τη λατινική λέξη «fette». Πιθανώς η λέξη αναφέρεται στην πρακτική κοπής του τυριού σε φέτες για να εισαχθεί στα βαρέλια. Η ονομασία φέτα επιβλήθηκε οριστικά τον 19ο αιώνα. Η πρώτη γραπτή αναφορά της ονομασίας υπάρχει στο κατάστημα του συριανού τοκιστή Στ. Ρήγα, όταν στις 23 Απριλίου 1892 αγοράζει φέτα.

Κασέρι: στη τουρκοκρατία έγινε αρκετά δημοφιλής η τυροκομία, ελλείψει άφθονου κρέατος. Τότε, λοιπόν, μας προέκυψε και η ονομασία ενός πολύ γνωστού είδους τυριού, του κασεριού· φαίνεται πως προέρχεται από τη τουρκική λέξη kaşer, η οποία με την σειρά της ανάγεται στο λατινικό  caseus= τυρί. Από την ίδια ρίζα προέρχεται και το cheese στα αγγλικά  και το  «käse» στα γερμανικά.

Κεφαλοτύρι: θεωρείται το παλαιότερο από τα σκληρά τυριά της Ελλάδας. Το όνομα του το πήρε από το σχήμα του που μοιάζει με κεφάλι.

Γραβιέρα: είναι είδος ελληνικού σκληρού κίτρινου τυριού. Το όνομά του είναι παραφθορά του γκρυγιέρ ή γκρουγιέρ (gruyère), του ελβετικού τυριού που προέρχεται από την Ελβετική  πόλη   Γκρυγιέρ (Gruyère).

Μηζύθρα: μαλακό και ανάλατο τυρί. Προέρχεται από την  λέξη ζυμήθρα (από το ζύμη-ζυμώ =ζυμώνω ) με αντιμετάθεση των «ζ» και «μ».

Ανθότυρο: λευκό τυρί που παράγεται από πρόβειο και κατσικίσιο γάλα. Η ονομασία του σημαίνει ο ανθός του τυριού, το καλύτερο κομμάτι του όνομα που δικαιώνει και το όνομα του καθώς μεταφέρει δυνατές μυρωδιές φρεσκάδας.

Μανούρι: είδος τυριού τύπου μυζήθρας, το οποίο είναι πλούσιο σε λίπος. Προέρχεται από το αρχαίο επίθετο μανός( τυρός) δηλαδή αραιό, μαλακό τυρί.

Ροκφόρ: το ροκφόρ είναι ένα από τα πιο γνωστά γαλλικά τυριά, προερχόμενο από τον γαλλικό νότο. Παράγεται από γάλα προβάτου και ωριμάζει στις φυσικές σπηλιές Καμπαλού στην περιοχή Ροκφόρ-συρ-Σουλζόν  (Roquefort-sur-Soulzon)στην οποία οφείλει και το όνομα του. Σύμφωνα με το μύθο, ο πρώτος που ανακάλυψε το ροκφόρ ήταν ένας βοσκός, ερωτευμένος με μια βοσκοπούλα. Την ακολούθησε, εγκαταλείποντας μαζί με τα ζώα του το κολατσιό του, ψωμί και τυρί, σε μια από τις σπηλιές της περιοχής. Όταν επέστρεψε, έχοντας υποστεί μια ερωτική απογοήτευση, το γεύμα του είχε πλέον μουχλιάσει. Όμως μέσα στην πείνα του, διαπίστωσε ότι το απλό κατσικίσιο τυρί του, στο οποίο είχαν πέσει σπόροι από το ψωμί, είχε μετατραπεί σε εξαίσιο έδεσμα.

Παρμεζάνα: Η παρμεζάνα ή παρμιτζάνο-ρετζάνο (Parmigiano-Reggiano) είναι σκληρό κοκκώδες τυρί .Κατάγεται από τη γειτονική Ιταλία και συγκεκριμένα από την πόλη Πάρμα από την οποία πήρε και το όνομά της.

Μετσοβόνε: είναι παραδοσιακό ελληνικό σκληρό καπνιστό τυρί. Παράγεται στην περιοχή του Μετσόβου (Ηπείρου), από όπου προέρχεται και το όνομα του.

Κοπανιστή:  η κοπανιστή είναι ένα μαλακό τυρί από ζύμωση, με μια έντονα πιπεράτη και καυτερή γεύση. Η ονομασία της φυσικά προέρχεται από το ρήμα κοπανάω καθώς ένα από τα στάδια παρασκευής της προϋποθέτει έντονο και συνεχές ζύμωμα σε τέτοιο ρυθμό και ένταση ,που μοιάζει με κοπάνισμα.

Χαλούμι: το χαλούμι αποτελεί το παραδοσιακό τυρί της Κύπρου. Η ονομασία του κατά πάσα πιθανότητα  προέρχεται από το αραβικό khallum που σημαίνει ονειρεμένο.

Μοτσαρέλα: η χειροποίητη μοτσαρέλα από βουβαλίσιο γάλα αποτελεί ίσως το πιο διαδεδομένο τυρί παγκοσμίως. Πήρε το όνομά του από το υποκοριστικό της λέξης mozza, που θα πει «κόβω». Επομένως, το όνομα mozzarella οφείλεται στον τρόπο παραγωγής του συγκεκριμένου τυριού, αφού κατά την παραγωγή του, το τυρόπηγμα κόβεται και παίρνει στρογγυλό σχήμα.

Πεκορίνο : ανήκει στην οικογένεια των σκληρών τυριών και παρασκευάζεται από πρόβειο γάλα. Από κει  προέρχεται και το όνομά του, αφού pecora στα ιταλικά σημαίνει πρόβατο.

Γκούντα : είναι ένα είδος μαλακού τυριού που παρασκευάζεται από γάλα αγελάδας. Πήρε το όνομά του από την πόλη  της Ολλανδίας, Χάουντα (Gouda), η οποία είναι γνωστή  για την παραγωγή τυριών.

Εντάμ : το τυρί Edam είναι ένα ημίσκληρο παραδοσιακό ολλανδικό τυρί, που φτιάχνεται από παστεριωμένο αγελαδινό γάλα. Πήρε το όνομα του από την μικρή πόλη Edam που βρίσκεται στη λίμνη Ijsselmeer, στη βόρεια Ολλανδία.

Έμενταλ : είναι κίτρινο ημίσκληρο τυρί από γάλα αγελάδας .Προέρχεται από την περιοχή γύρω από το Έμενταλ (κοιλάδα του Έμμε) στο καντόνι της Βέρνης στην Ελβετία.

πηγή: rodiaki.gr

Share:

Leave a reply